Home / Kiến thức / Tất cả những gì cần biết về huyết áp thấp

Tất cả những gì cần biết về huyết áp thấp

Các bệnh liên quan đến huyết áp đang là tình trạng khá phổ biến tuy nhiên mọi người lại khá chủ quan với vấn đề này. Trong khi huyết áp cao là bệnh lý thông thường thì huyết áp thấp lại là cấp cứu nguy hiểm hơn rất nhiều. Mỗi người cần tự trang bị kiến thức để chủ động bảo vệ sức khỏe cho chính mình và người thân.

Như thế nào được coi là huyết áp thấp?

Người bình thường, huyết áp tâm thu (chỉ số trên) dao động trong khoảng 100-140 mmHg còn huyết áp tâm trương (chỉ số dưới) trong khoảng 70-90 mmHg. Huyết áp thấp là tình trạng mà huyết áp tâm thu nhỏ hơn 90 mmHg và huyết áp tâm trương nhỏ hơn 60 mmHg. Thông thường mọi người nghĩ đơn giản rằng huyết áp cao thì tìm cách đẩy nó xuống còn huyết áp thấp thì làm sao để “kéo” nó lên, nhưng các bệnh về huyết áp không chỉ đơn giản như vậy bởi nó gây ra những biến chứng nguy hiểm hơn rất nhiều, thậm chí gây tử vong.

Tất cả những gì cần biết về huyết áp thấp - huyết áp thấp là gì

Các loại huyết áp thấp

Chúng ta chỉ biết đến một loại huyết áp thấp nhưng tùy vào nguyên nhân và dựa theo một số yếu tố khác mà các bác sĩ còn chia huyết áp thấp (hạ huyết áp) thành các loại khác nhau, bao gồm:

  • Huyết áp thấp tư thế đứng (hạ huyết áp tư thế đứng): sở dĩ bệnh có tên như vậy bởi khi người bệnh thay đổi tư thế đột ngột từ đứng sang ngồi hoặc đang đứng lại bỗng nhiên nằm xuống thì huyết áp sẽ bị giảm. Thông thường việc đứng sẽ khiến máu dồn xuống chân và cơ thể phải bù đắp bằng việc tăng nhịp tim và co thắt mạch máu để dồn máu lên não. Nhưng ở người bình thường cơ chế này không được đảm bảo và vì thế huyết áp giảm. Hiện tượng này hay gặp nhiều ở những người lớn tuổi, phụ nữa có thai, những người thương xuyên mất ngủ hoặc mắc các bệnh liên quan đến tim, tiểu đường….

Tất cả những gì cần biết về huyết áp thấp - huyết áp thấp tư thế

  • Hạ huyết áp sau khi ăn: nếu khi đứng máu dồn xuống chân thì sau khi ăn cũng có một lượng lớn dòng chảy máu đến đường tiêu hóa và tim lại phải hoạt động mạnh hơn để cung cấp đủ máu nhằm duy trì huyết áp bình thường. Tuy nhiên cơ chế này ở một số người hoạt động không tốt khiến họ choáng váng, chóng mặt và ngã quỵ sau ăn. Trường hợp này hay gặp ở những người lớn tuổi,  những người có bệnh tăng huyết áp hoặc rối loạn hệ thống thần kinh như Parkinson.
  • Huyết áp thấp từ các tín hiệu não bị lỗi hay còn gọi là hạ huyết áp trung gian: khác với 2 loại trên thì loại hạ huyết áp này thường gặp ở người trẻ là chủ yếu vì lỗi tín hiệu giữa tim và não. Do đứng nhiều khiến dồn xuống chân nhiều hơn máu lên não và dẫn đến các triệu chứng như buồn nôn, chóng mặt và ngất xỉu.
  • Huyết áp thấp do tổn thương hệ thần kinh hay hội chứng Shy – Drager, teo nhiều hệ thống hạ huyết áp tư thế đứng. Đây là một rối loạn hiếm gặp gây thiệt hại tiến triển của hệ thống thần kinh tự chủ, kiểm soát các chức năng không tự nguyện như huyết áp, nhịp tim, hô hấp và tiêu hóa. Mặc dù tình trạng này có thể được kết hợp với chấn động, làm chậm chuyển động, vấn đề với sự phối hợp và ngôn ngữ không kiềm chế, đặc điểm chính của nó là hạ huyết áp tư thế đứng nghiêm trọng kết hợp với áp lực máu rất cao khi nằm xuống. Nhiều hệ thống bị teo không thể chữa khỏi và thường gây tử vong trong vòng bảy đến 10 năm sau chẩn đoán.

Tuy nhiên cũng có cách chia khác và khi đó thì huyết áp thấp chỉ còn 3 loại là:

  • Huyết áp thấp nguyên phát: bệnh thường không có biểu hiện và triệu chứng cụ thể, nếu không tiến hành đo huyết áp thì sẽ không thể phát hiện được. Loại huyết áp thấp này thường gặp ở lứa tuổi 20 – 40, đặc biệt ở nữ giới cơ thể hư nhược.
  • Huyết áp thấp do tư thế liên quan đến thay đổi tư thế: việc thay đổi tư thế đột ngột có thể làm cho huyết áp tâm thu hạ hơn 20mmHg (2,67kPa), huyết áp tâm trương hạ hơn 10mmHg (1,33kPa).
  • Huyết áp thấp triệu chứng là triệu chứng giảm huyết áp của một số bệnh gây nên, thường gặp như bệnh tim mạch, bệnh nội tiết, bệnh mạn tính gây mất máu, mất nước và điện giải…

Biểu hiện của huyết áp thấp

Huyết áp khi giảm đột ngột có thể kèm theo một số triệu chứng và biểu hiện như:

  • Hoa mắt chóng mặt: triệu chứng phổ biến và dễ cảm nhận được nhất. Cảm thấy thế giới quay cuồng và nhìn mọi vật đều mờ ảo là biểu hiện của hầu hết bệnh nhân tụt huyết áp
  • Đau đầu nhẹ, choáng, thậm chí có thể ngất xỉu (syncope) hoặc mất ý thức tạm thời
  • Thiếu tập trung.
  • Buồn nôn.
  • Da lạnh và nhợt nhạt.
  • Tim đập nhanh
  • Đỏ măt, có cảm giác hồi hộp
  • Thở nhanh, nông.
  • Mệt mỏi.
  • Trầm cảm.
  • Khát.

Tất cả những gì cần biết về huyết áp thấp - chóng mặt

Những yếu tố nào có thể gây ra huyết áp thấp

Huyết áp thấp có thể xảy ra ở bất cứ ai, từ già đến trẻ với những nguyên nhân hết sức “đa dạng”. Một số vấn đề y tế có thể gây ra huyết áp thấp, đó là:

  • Mang thai: trong thời gian này hệ thống tuần hoàn của người phụ nữ mở rộng nhanh chóng nên huyết áp có thể giảm. Trong 24 tuần đầu của thai kỳ, huyết áp tâm thu thường giảm năm đến 10 mmHg và huyết áp tâm trương 10 – 15 mmHg. Điều này là hiện tượng bình thường và không có gì đáng lo. Nếu cơ thể khỏe mạnh thì huyết áp có thể trở lại chỉ số bình thường sau khi sinh con.

Tất cả những gì cần biết về huyết áp thấp - mang thai

  • Mất nước: 70% cơ thể là nước và khi lượng nước bị thiếu hụt, cơ thể sẽ có những phản ứng như mệt mỏi hay hoa mắt, chóng mặt.
  • Mất máu: huyết áp chính là áp lực máu cần thiết tác động lên thành động mạch nhằm đưa máu đến nuôi dưỡng các mô trong cơ thể. Khi bị thiếu máy sẽ dẫn đến sụt giảm nghiêm trọng về huyết áp. Các vết thương hở chính là nguyên nhân chủ yếu khiến cơ thể mất máu. Ngoài ra chế độ ăn không đầy đủ chất dinh dưỡng cũng góp phần không nhỏ khiến cơ thể thiếu máu.
  • Sốc giảm lưu lượng máu: hiểu đơn giản thì đó có thể là do việc mất máu quá nhiều trong thời gian quá nhanh khiến huyết áp giảm đột ngột làm giảm lượng oxy đến các mô và nếu không được điều trị, sốc nặng có thể gây tử vong trong vòng vài phút hoặc vài giờ.
  • Nhiễm trùng nặng (nhiễm trùng huyết). Nhiễm khuẩn huyết có thể xảy ra khi nhiễm trùng đi vào máu. Các vấn đề này có thể dẫn đến đe dọa mạng sống, huyết áp giảm được gọi là sốc nhiễm khuẩn.
  • Dị ứng trầm trọng (sốc phản vệ). Sốc phản vệ là phản ứng dị ứng nghiêm trọng và có khả năng đe dọa tính mạng. Các chất thường gây nên phản ứng phản vệ bao gồm thực phẩm, thuốc nhất định, nọc độc của côn trùng và cao su. Sốc phản vệ có thể gây khó thở, nổi mề đay, ngứa, sưng phù cổ họng và hạ huyết áp.
  • Tuổi tác: những người già trên 65 tuổi là đối tượng chủ yếu của hạ huyết áp do lỗi tín hiệu giữa não và tim.

Tất cả những gì cần biết về huyết áp thấp - tuổi già

  • Thuốc: một số loại thuốc như thuốc lợi tiểu, alpha blockers, beta blockers, thuốc cho bệnh nhân parkinson, thuốc chống trầm cảm hay viagra có thể khiến tụt huyết áp.
  • Do các bệnh lý khác mà chủ yếu là 7 loại bệnh liên quan đến tim mạch, thận, gan, nội tiết, xương khớp, tiêu hóa và các bệnh ở hệ thần kinh. Tất cả những bệnh này đều gây tình trạng thiếu máu, thiếu hụt dinh dưỡng kéo dài làm cho áp lực bơm máu và thể tích máu bị suy giảm khiến huyết áp tụt.

Biến chứng của huyết áp thấp

Các biến chứng của huyết áp thấp hiện nay chưa được quan tâm đúng mức do hầu hết mọi người không hiểu hết được ảnh hưởng và những nguy hiểm nó mang lại. Việc tụt huyết áp bình thường sẽ khiến người bệnh choáng váng, xây xẩm mặt mày, đứng không vững, dễ vấp ngã. Nếu hiện tượng này diễn ra nhiều lần sẽ khiến hệ thống thần kinh bị suy giảm chức năng, cơ thể không tự kịp điều chỉnh để cung cấp đủ dinh dưỡng và oxy cho các cơ quan có chức năng sống còn như não, tim, thận gây ra các tổn thương cho các cơ quan này. Các số liệu thống kê cho thấy, có đến 30% trường hợp huyết áp thấp dẫn đến tai biến mạch máu não, nhồi máu não, dẫn đến tình trạng đau thắt ngực, nhồi máu cơ tim, suy thận… thậm chí nguy hiểm đến tính mạng.

Điều trị huyết áp thấp như thế nào

Việc điều trị huyết áp thấp như thế nào còn tùy thuộc vào độ tuổi, tình trạng sức khỏe và loại huyết áp thấp bạn mắc phải. Tuy nhiên có một số thói quen tốt mà bạn có thể tự thực hiện tại nhà khi thấy mình có các triệu chứng tụt huyết áp là:

  • Ăn mặn: nghe hơi kỳ lạ một chút khi với người bị huyết áp cao và ngay cả với người khỏe mạnh, thói quen này không hề tốt tuy nhiên nó được khuyên nên áp dụng với người bị huyết áp thấp. Dẫu vậy thì cái gì quá cũng không tốt và bởi dư thừa natri có thể dẫn đến suy tim, đặc biệt là ở người lớn tuổi nên khi quyeesrt định tăng lượng muối nạp vào cơ thể, hãy xin ý kiến của các bác sĩ.
  • Uống nhiều nước để tăng lượng máu và bù nước nếu bị mất.

Tất cả những gì cần biết về huyết áp thấp - uống nhiều nước

  • Hạn chế uống rượu bởi rượu khiến cơ thể mất nước.
  • Mang vớ nén để làm giảm cơn đau và giãn tĩnh mạch có thể giúp giảm ứ trệ máu ở chân. Những người thường xuyên phải đứng nên áp dụng biện pháp này.
  • Thay đổi tư thế từ từ, việc đứng lên ngồi xuống đột ngột khiến máu không kịp lên não sẽ khiến người bệnh xây xẩm mặt mày, hoa mắt chóng mặt và ngã quỵ.
  • Ngừng thuốc nếu huyết áp thấp là do chúng gây ra
  • Điều trị các bệnh mạn tính là nguyên nhân khiến tụt huyết áp.
  • Sử dụng một số loại thuốc để nâng huyết áp theo chỉ định của bác sĩ.
  • Chế độ ăn uống lành mạnh: ăn nhiều loại thức ăn khác nhau để cung cấp đủ chất dinh dưỡng cho cơ thể nhưng cần chú ý ăn nhiều rau xanh và trái cây.
  • Ăn những bữa nhỏ, ít carbohydrate: việc ăn quá no có thể khiến tụt huyết áp sau ăn. Để hạn chế tình trạng này người bệnh nên chia nhỏ các bữa trong ngày và hạn chế các loại thực phẩm giàu tinh bột như khoai tây, gạo, cháo hay bánh mì… Uống loại trà hay cà phê đã tách chất caffeine cũng là cách giúp tăng huyết áp tạm thời nhưng chúng có thể gây ra nhiều rắc rối khác nên cần tham khảo ý kiến của bác sĩ để quyết định lượng cafeine mà bạn có thể nạp vào cơ thể.
  • Ăn củ cải đường: Nước ép từ củ cải đường tươi là một trong những phương pháp điều trị tại nhà hiệu quả nhất đối với chứng hạ huyết áp. Ép loại củ này lấy nước, uống 2 lần/ngày liên tục trong 1 tuần sẽ thấy hiệu quả đáng ngạc nhiên.
  • Tắm nước ấm có pha thêm muối ma-giê: mặc dù là một trong những biện pháp đơn giản nhất để điều trị huyết áp thấp vàgiúp cơ thể thư giãn nhưng lại không nhiều người áp dụng.
  • Đo huyết áp thường xuyên: khi cơ tuổi già tìm đến hoặc khi thấy cơ thể có những biểu hiện liên quan đến các bệnh huyết áp thì cần đến các cơ sở y tế để thăm khám và đo huyết áp thường xuyên nhằm kiểm tra tình hình và theo dõi mức độ bệnh. Nếu ngại đi người bệnh có thể tự trang bị máy đo huyết áp tại nhà.

About dieutri

Check Also

Viêm cầu thận là gì và có nguy hiểm không?

Viêm cầu thận là gì và có nguy hiểm không?

Viêm cầu thận là hậu quả của rất nhiều căn bệnh nhưng nó là bệnh …

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *