Home / Kiến thức / Viêm gan C có đáng lo?

Viêm gan C có đáng lo?

Cùng với viêm gan B, viêm gan C được coi như một “đại dịch thầm lặng”, là nguyên nhân gây ra hàng trăm nghìn cái chết mỗi năm. Tuy nhiên nếu viêm gan B đã có vaccin thì viêm gan C lại chưa hề có. Vì thế hiểu rõ về căn bệnh này, đường lây cũng như những nguy cơ gây bệnh chính là biện pháp phòng ngừa hữu hiệu nhất.

Tổng quan về viêm gan C

Viêm gan C là một bệnh nhiễm trùng gan do virus viêm gan C (HCV) gây ra và được phát hiện thông qua các xét nghiệm máu. Bệnh có thể điều trị khỏi bằng các thuốc kháng virus nếu được phát hiện sớm. Tuy nhiên có đến 85% những người bị viêm gan C cấp tính sẽ tiến triển thành mạn tính và khoảng 5-20% trong số họ có nguy cơ phát triển thành bệnh xơ gan trong 20 năm. 150 triệu người đang sống với viêm gan C mạn tính cùng khoảng 300-500 nghìn cái chết mỗi năm do HCV gây ra đủ cho thấy sự nguy hiểm của căn bệnh này.

Viêm gan C có đáng lo? HCV

Viêm gan C là căn bệnh phổ biến trên thế giới, đặc biệt là những khu vực như Trung Á, Đông Nam Á và Bắc Phi. Bệnh có thể xảy ra ở bất cứ đối tượng nào mà không hề có ngoại lệ. Tại Việt Nam, con số được ước tính là khoảng 4% dân số với hơn 3 triệu người đang đối mặt trực tiếp với viêm gan, xơ gan hay ung thư gan.

Nguyên nhân mắc viêm gan C

Viêm gan C được gây ra bởi virus HCV và có cách thức lây nhiễm tương tự như viêm gan BHIV. đó là:

  • Qua đường máu: nhờ sự tiến bộ của y học, các biện pháp xét nghiệm HCV được tìm ra khiến tỷ lệ lây bệnh đã giảm rõ rệt, tuy nhiên đây vẫn là con đường lây truyền bệnh dễ dàng nhất.
  • Truyền từ mẹ sang con: nếu người mẹ bị viêm gan C thì con sinh ra cũng có khả năng bị bệnh dù tỉ lệ này không cao, chỉ 5%. Phương pháp sinh thường hay đẻ mổ không làm tăng hay giảm khả năng này. Các bà mẹ bị HCV tấn công cũng được khuyên nên vắt sữa ra cho con uống thay vì cho bú trực tiếp để giảm khả năng truyền sang con một cách tối đa.
  • Quan hệ tình dục: đây không phải con đường chủ yếu khi chỉ 5% bệnh nhân bị lây viêm gan C qua con đường này nhưng cũng không nên chủ quan và tốt nhất nên sử dụng bao cao su khi quan hệ để tránh lây nhiễm.

Viêm gan C có đáng lo? nguyên nhân mắc bệnh

Từ 3 nguyên nhân chính trên thì có thể xác định những đối tượng có nguy cơ cao bị mắc viêm gan C là:

  • Sử dụng chung bơm kim tiêm (những người nghiện, tiêm chích bất hợp pháp hay khám tại các phòng khám chui, những cơ sở không đủ điều kiện hay vì “tiết kiệm”)
  • Những người nhận máu và các chế phẩm từ máu hay cấy ghép nội tạng không được xét nghiệm cẩn thận (đa phần là trước năm 1992 bởi thời gian này chưa tìm ra cách xét nghiệm HCV tuy nhiên ở thì hiện tại vẫn có khả năng xảy ra nguy cơ này)
  • Xỏ khuyên hay xăm mình bằng những dụng cụ không được khử trùng hoặc khử trùng không đúng cách
  • Các nhân viên y tế, những người vô tình tiếp xúc với máu nhiễm HCV trong quá trình làm việc
  • Những người dương tính với virus HIV
  • Trẻ em sinh ra bởi người mẹ có virus viêm gan C
  • Những người đã và đang điều trị chạy thận nhân tạo trong thời gian dài
  • Các yếu tố động máu tập trung
  • Quan hệ tình dục không an toàn với người có virus viêm gan C

Triệu chứng bệnh

  • Mệt mỏi, chán ăn, đầy bụng, rối loạn tiêu hóa là những biểu hiện nhiều người gặp phải nhưng chúng không phải triệu chứng đặc hiệu, dễ nhầm lẫn với các bệnh khác hoặc đôi khi chỉ là những phản ứng bình thường của cơ thể khiến chúng hay bị bỏ qua.
  • Đôi khi người bệnh có cảm giác đầy tức bùng, đau nhẹ hạ sườn phải
  • Vàng da: dấu hiệu này cũng khá phổ biến. Thường là vàng da nhẹ kín đáo tự hết dù không điều trị và thỉnh thoảng lại xuất hiện. Vàng da đậm có thể coi là dấu hiệu bệnh đã trở nặng.
  • Hội chứng suy tế bào gan với những biểu hiện như vàng da đạm, phù, cổ trướng, sao mạch, xuất huyết dưới da và xuất huyết niêm mạc.
  • Sốt kéo dài khiến bệnh nhân mệt mỏi, chán ăn nhiều hơn. Không cắt được cơn sốt sẽ khiến tình trạng suy gan trở nên nghiêm trọng hơn.
  • Gầy, sụt cân nhanh, có thể sụt trên 10% trọng lượng cơ thể.

Viêm gan C có đáng lo? triệu chứng

Một số biểu hiện ngoài gan khác cũng thường gặp như:

  • Đau xương khớp, đau có thể đối xứng, có thể gặp ở cả khớp nhỏ và khớp lớn, tái phát ít khi để lại di chứng, viêm khớp, viêm da cơ.
  • Thay đổi da và niêm mạc: da sạm khô, nổi ban đỏ, giãn mạch dưới da, nổi trứng cá, mề đay, vảy nến, viêm nút quanh động mạch…
  • Các bệnh nội tiết như tuyến giáp cường hay suy giáp, viêm tuyến giáp tự miễn làm tăng nguy cơ đái tháo đường
  • Các bệnh lý của ống tiêu hóa như viêm loét đại trực tràng chảy máu, tăng huyết áp, bệnh lý màng ngoài tim, tràn dịch màng ngoài tim, bệnh cơ tim phì đại cơ tim, tim nhịp nhanh hay xuất hiện bệnh lý u lympho.

Tuy nhiên có từ 70 đến 80% bệnh nhân mắc viêm gan C không có triệu chứng. Vì thế để khẳng định chính xác có bị viêm gan C hay không cần tiến hành các xét nghiệm máu để sàng lọc người bị viêm gan C, định lượng virus và sinh thiết gan để chẩn đoán xác định mức độ viêm gan để có phác đồ điều trị cụ thể.

Biến chứng của viêm gan C

VIêm gan C gây ra những hậu quả rất năng nề khi khả năng diễn biến thành mạn tính lên đến 85%. Virus viêm gan C cũng có nhiều chủng đột biến và thường xuyên gây nên tình trạng kháng thuốc. Ước tính số lượng virus HCV trên thế giới hiện nay có tất cả khoảng 11 genotype cả chính và phụ.

Viêm gan C có đáng lo? biến chứng

Biến chứng viêm gan C phổ biến nhất là:

  • Suy gan: gan có vai trò vô cùng quan trọng khi tham gia hầu hết các quá trình chuyển hóa chất dinh dưỡng và bài tiết chất độc trong cơ thể. Chức năng gan suy giảm có thể khiến cơ thể mất khả năng chống đỡ với bệnh tật
  • Xơ gan : có 20-25% viêm gan C mạn tính chuyển hóa thành xơ gan, hình thành các dải xơ lâu dần khiến gan mất khả năng phục hồi.
  • Ung thư gan: đây là biến chứng nguy hiểm nhất do viêm gan C gây ra. Có 5% khả năng HCV mạn tính có thể tiến triển đến giai đoạn này.

Viêm gan C có chữa được không?

Viêm gan C nguy hiểm nhưng có thể chữa khỏi nếu được phát hiện sớm và kịp thời. Dù áp dụng biện pháp nào thì người bệnh cũng phải tuyệt đối tuân theo những nguyên tắc như kiêng rượu, bia; có chế độ nghỉ ngơi phù hợp; người thừa cân có BMI>25 cần có chế độ dinh dưỡng và tập luyện hợp lí để giảm cân đồng thời tiêm phòng viêm gan A, B nếu chưa mắc. Không sử dụng những loại thuốc có hại cho gan, tham khảo ý kiến bác sĩ khi có ý định dùng bất cứ loại thuốc nào.

Viêm gan C có đáng lo? dùng thuốc

Viêm gan C dù ở tình trạng cấp tính hay mạn tính đều cần phải được chữa trị. Thời gian điều trị sẽ khác nhau tùy vào tình trạng của người bệnh. Các bác sĩ sẽ tiến hành theo dõi và đưa ra lời khuyên cụ thể khi xét nghiệm. Viêm gan C chủ yếu điều trị bằng thuốc kháng siêu vi tuy nhiên những loại này có thể có những tác dụng phụ như hôi chứng giả cúm sốt, đau đầu, đau mỏi cơ, trầm cảm nếu dùng lâu hay giảm tiểu cầu, bạch cầu kèm những biểu hiện như nôn, ỉa chảy, suy giáp. Khi gan đã bị tổn thương nặng thì ghép gan có thể được tính đến nhằm loại bỏ gan hỏng và thay thế bằng một lá gan khỏe mạnh hơn. Tuy nhiên đây không được coi là một cách chữa bệnh mà có thể coi là một biện pháp “khắc phục hậu quả”.

Những đối tượng xơ gan mất bù, phụ nữ có thai, những người mắc các bệnh lý mạch vành, động kinh, tâm thần nặng, bệnh lý tuyến giáp chưa được chữa trị có một số loại thuốc điều trị viêm gan C bị chống chỉ định tuyệt đối. Vì thế nếu nghi ngờ có bệnh, hãy đến các cơ sở y tế để khám và được tư vấn điều trị đúng cách.

Phòng bệnh viêm gan C

Viêm gan C chưa có vaccin phòng bệnh nên cẩn thận với những thói quen sinh hoạt hàng ngày, không để bị nhiễm trùng chính là cách phòng bệnh tốt nhất:

  • Hạn chế uống rượu, bia và các đồ uống có cồn
  • Chỉ sử dụng thuốc khi có đơn từ bác sĩ
  • Thận trọng với những vết thương trên cơ thể. Nếu muốn xỏ khuyên hay xăm mình cần tìm đến những cơ sở uy tín, đảm bảo các điều kiện khử trùng.
  • Không dùng chung bơm kim tiêm trong mọi trường hợp.
  • Quan hệ tình dục an toàn, hạn chế bạn tình

About dieutri

Check Also

Viêm cầu thận là gì và có nguy hiểm không?

Viêm cầu thận là gì và có nguy hiểm không?

Viêm cầu thận là hậu quả của rất nhiều căn bệnh nhưng nó là bệnh …

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *